AP DSC 2025 SGT ప్రశ్నపత్రం (18 జూన్, షిఫ్ట్ 1): తెలుగు ప్రశ్నలు, సమాధానాలు

సరైన సమాధానం: Correct answer: (3) గిడుగు వేంకట రామమూర్తి

నలుగురు తెలుగు ప్రముఖుల్లో మానవ శాస్త్రం (Anthropology) రంగంలో తొలితరం పరిశోధకుడు ఎవరో అడుగుతున్నారు.

గిడుగు వేంకట రామమూర్తి వ్యావహారిక భాషా ఉద్యమ నాయకుడిగా అందరికీ తెలుసు. కానీ ఆయన శ్రీకాకుళం ప్రాంత కొండల్లో నివసించే సవర గిరిజనుల భాష, జీవన విధానం మీద ఏళ్ల తరబడి పరిశోధన చేశారు. సవర భాషకు లిపి, వ్యాకరణం, నిఘంటువు తయారుచేశారు, వారికోసం బడులు నడిపారు. గిరిజన సమాజాన్ని దగ్గరగా అధ్యయనం చేసిన ఈ కృషి వల్ల ఆయనను దేశంలోని తొలితరం మానవ శాస్త్రవేత్తల్లో ఒకరిగా చెబుతారు.

శ్రీపాద సుబ్రహ్మణ్యశాస్త్రి కథా రచయిత, బోయి భీమన్న కవి, నాటకకర్త, జమదగ్నిశర్మ కవి. వీరెవరూ మానవ శాస్త్ర పరిశోధకులు కారు.

గుర్తుంచుకోండి: గిడుగు = వ్యావహారిక భాష + సవర భాషా పరిశోధన. ఆయన జయంతి (ఆగస్టు 29) తెలుగు భాషా దినోత్సవం.

సరైన సమాధానం: Correct answer: (4) శిక్ష, ఛందస్సు, వ్యాకరణం, నిరుక్తము, జ్యోతిషం, కల్పం

వేదాలను సరిగ్గా చదవడానికి, అర్థం చేసుకోవడానికి సహాయపడే ఆరు శాస్త్రాలను వేదాంగాలు అంటారు. ఆ ఆరింటి సరైన జాబితా ఏదో అడుగుతున్నారు.

ఆరు వేదాంగాలు: శిక్ష (ఉచ్చారణ), ఛందస్సు (పద్య నియమాలు), వ్యాకరణం, నిరుక్తం (పదాల వ్యుత్పత్తి, అర్థం), జ్యోతిషం (కాల నిర్ణయం), కల్పం (యజ్ఞ కర్మల విధానం). ఈ ఆరూ ఉన్నది ఆప్షన్ (4)లో మాత్రమే.

వాస్తు, సాముద్రికం వేదాంగాలు కావు. ఆ పేర్లు ఉన్నందుకే (1), (2), (3) తప్పు. ఇక్కడ “నిరుక్తం” ఉందా లేదా అని చూస్తే వెంటనే జవాబు దొరుకుతుంది.

గుర్తుంచుకోండి: వేదాంగాలు 6: శిక్ష, ఛందస్సు, వ్యాకరణం, నిరుక్తం, జ్యోతిషం, కల్పం.

సరైన సమాధానం: Correct answer: (2) ఆంధ్రపుత్ర శతకం

ఇచ్చిన పద్య పాదాలు ఏ శతకంలోనివో గుర్తించాలి.

పద్యం భావం: బంగారం అగ్నిలో కాలి, సుత్తి దెబ్బలు ఓర్చుకున్న తర్వాతే మేలైన ఆభరణంగా మెరుస్తుంది. అలాగే కష్టాలను ఓర్చుకున్నవాడి భవిష్యత్తే వర్ధిల్లుతుంది. “రా” అనే సంబోధనతో యువకుడికి నీతి చెబుతున్న ఈ పద్యం అధికారిక కీ ప్రకారం ఆంధ్రపుత్ర శతకంలోనిది.

భాస్కర శతకం మకుటం “భాస్కరా”, కుమార శతకం మకుటం “కుమారా”. ఈ పాదాల్లో ఆ మకుటాలు లేవు. ఆటవెలది పద్యాలతో, సరళమైన భాషలో పిల్లలకు నీతి చెప్పే శతకాల్లో ఇది ఒకటి.

గుర్తుంచుకోండి: శతకం ప్రశ్నల్లో మకుటం (చివరి పదం) మొదటి క్లూ.

సరైన సమాధానం: Correct answer: (2) భాషాంశాలు

తెలుగు బోధనలో నిర్దేశించిన విద్యా ప్రమాణాల్లో నిఘంటువు వాడకం ఏ ప్రమాణం కిందికి వస్తుందో అడుగుతున్నారు.

భాషాంశాలు (పదజాలం, వ్యాకరణం) ప్రమాణంలో అర్థాలు, పర్యాయపదాలు, నానార్థాలు, ప్రకృతి-వికృతులు, వ్యుత్పత్తి అర్థాలు గుర్తించడం, నిఘంటువు చూడడం ఉంటాయి. పదాలకు సంబంధించిన ప్రతి పనీ ఈ ప్రమాణమే.

ప్రశంస అంటే రచనను, కవిని మెచ్చుకోవడం, విలువలను గుర్తించడం. స్వీయ రచన అంటే తన సొంత మాటల్లో జవాబులు, వ్యాసాలు రాయడం. సృజనాత్మకత అంటే కథ, కవిత, సంభాషణ లాంటి కొత్త రచనలు చేయడం.

గుర్తుంచుకోండి: పదం మీద పని = భాషాంశాలు; కొత్త రచన = సృజనాత్మకత.

సరైన సమాధానం: Correct answer: (4) అందమైన

“చెన్ను” అనే పాత తెలుగు పదం అర్థం అడుగుతున్నారు.

చెన్ను అంటే అందం, సొగసు. “చెన్నగు”, “చెన్నైన” అంటే అందమైన. “చెన్నకేశవుడు” అనే పేరులోనూ ఇదే అర్థం ఉంది: అందమైన కేశవుడు.

సానుభూతి, జాలి, దయ దగ్గర దగ్గర అర్థాల పదాలు. మూడూ ఒకే భావం చెబుతున్నాయి కాబట్టి వాటిలో ఏదో ఒకటే సరైనది కావడం కష్టం; విభిన్నంగా ఉన్న “అందమైన” జవాబు.

గుర్తుంచుకోండి: చెన్నకేశవుడు = అందమైన కేశవుడు; చెన్ను = అందం.

సరైన సమాధానం: Correct answer: (4) శౌర్యమును ప్రదర్శించేవాడు

వ్యుత్పత్తి అర్థం అంటే పదం ఏ మూలం నుంచి, ఏ కారణంగా ఆ పేరు వచ్చిందో చెప్పే అర్థం.

శూరుడు అంటే శౌర్యం (పరాక్రమం) చూపేవాడు. శౌర్యం, శూరుడు ఒకే మూలం నుంచి వచ్చిన పదాలు. కాబట్టి “శౌర్యమును ప్రదర్శించేవాడు” సరైన వ్యుత్పత్తి.

(1) దానికి వ్యతిరేకం. (2) శరణం కోరేవాడు అంటే శరణార్థి. (3) శరాలు (బాణాలు) ధరించేవాడు అంటే విలుకాడు; “శ” అక్షరం చూసి ఇక్కడ పొరబడకండి.

సరైన సమాధానం: Correct answer: (1) ‘హరహర మహాదేవ’ వీరి గేయ సంపుటి

సత్యం శంకరమంచి గురించి ఇచ్చిన నాలుగు వాక్యాల్లో తప్పు ఏదో అడుగుతున్నారు. “సరికానిది” అనే మాట గమనించండి.

సత్యం శంకరమంచి “అమరావతి కథలు”తో ప్రసిద్ధుడైన కథా రచయిత, నవలా రచయిత. ఆయన రచనలన్నీ వచనంలోనే: కథలు, నవలలు, నాటికలు. అమరావతి కథలకు ఆయనకు రాష్ట్ర సాహిత్య అకాడమీ పురస్కారం వచ్చింది.

కీ ప్రకారం “హరహర మహాదేవ” గేయ సంపుటి కాదు; అది ఆయన వచన రచన. గేయ రచయితగా ఆయనకు పేరు లేదు కాబట్టి “గేయ సంపుటి” అనే మాటే ఈ వాక్యాన్ని తప్పుగా చేస్తోంది. మిగతా మూడు వాక్యాలు సరైనవిగా కీ తీసుకుంది.

గుర్తుంచుకోండి: సత్యం శంకరమంచి = అమరావతి కథలు (వచన రచయిత).

సరైన సమాధానం: Correct answer: (3) తి

విభక్తి ప్రత్యయం చేరేటప్పుడు పదానికీ ప్రత్యయానికీ మధ్య వచ్చే అదనపు అక్షరాన్ని ఉప విభక్తి అంటారు.

రాయి + ని = రాతిని. ఇక్కడ “ని” ద్వితీయా విభక్తి ప్రత్యయం. మూల పదం “రాయి” “రా”గా మారి, దానికి “తి” చేరి, తర్వాత “ని” వచ్చింది. ఈ మధ్యలో చేరిన “తి” ఉప విభక్తి. నాతి, చేతి (చేయి + ని = చేతిని) లాంటి రూపాల్లోనూ ఇదే జరుగుతుంది.

“రా” పదం భాగం, “ని” అసలు విభక్తి ప్రత్యయం, “ఆ” అక్షరమే ఈ పదంలో విడిగా లేదు. కాబట్టి (3).

గుర్తుంచుకోండి: తెలుగు ఉప విభక్తులు: ఇ, టి, తి, అ.

సరైన సమాధానం: Correct answer: (4) కీడుసేయరాదు

గసడదవాదేశ సంధి సూత్రం: ప్రథమ (విభక్తి) మీది పరుషాలకు (క, చ, ట, త, ప) గ, స, డ, ద, వలు బహుళంగా వస్తాయి.

కీడు + చేయరాదు → కీడు సేయరాదు. “కీడు” ప్రథమా విభక్తి పదం (డు, ము, వు, లు ప్రత్యయాలు ఉండేవి). దాని తర్వాత వచ్చిన “చే”లోని “చ” పరుషం “స”గా మారింది. కాబట్టి ఇది గసడదవాదేశ సంధి.

చంపన్ + తగిన → చంపఁదగిన, చేతన్ + చిక్కెనేని → చేతఁజిక్కెనేని. ఇక్కడ మార్పు ద్రుత ప్రకృతికం (న్) తర్వాత జరిగింది, అది సరళాదేశ సంధి. “తగిన + అట్టి → తగినయట్టి” యడాగమ సంధి.

గుర్తుంచుకోండి: ద్రుతం (న్) తర్వాత పరుషం సరళమైతే సరళాదేశం; ప్రథమ తర్వాత గ, స, డ, ద, వ వస్తే గసడదవాదేశం.

సరైన సమాధానం: Correct answer: (3) అ - సి, ఆ - డి, ఇ - ఎ, ఈ - బి

అక్షరాలను అవి పుట్టే ఉచ్చారణ స్థానంతో జత చేయాలి.

ఒ, ఓ, ఔ పలికేటప్పుడు కంఠం, పెదవులు రెండూ పనిచేస్తాయి: కంఠోష్ఠ్యాలు (అ-సి). ట వర్గం నాలుక కొన పైకి మడిచి నోటి పైభాగం (మూర్ధం) తాకి పుడుతుంది: మూర్ధన్యాలు (ఆ-డి). ఎ, ఏ, ఐ కంఠం, తాలువు నుంచి పుడతాయి: కంఠతాలవ్యాలు (ఇ-ఎ). త వర్గం నాలుక పళ్లను తాకి పుడుతుంది: దంత్యాలు (ఈ-బి).

ఇ-ఎ జత నాలుగు ఆప్షన్లలోనూ ఒకటే, కాబట్టి మిగతా మూడు జతలు చూడాలి. అ-సి, ఆ-డి, ఈ-బి కలిసేది (3) మాత్రమే.

గుర్తుంచుకోండి: ఎ, ఏ, ఐ = కంఠ + తాలు; ఒ, ఓ, ఔ = కంఠ + ఓష్ఠం.

సరైన సమాధానం: Correct answer: (2) గాంగేయుడు - షష్ఠీ తత్పురుష సమాసం

సమాస పదాలకు ఇచ్చిన సమాస నామాల్లో సరైనది ఏదో గుర్తించాలి. ప్రతి పదానికి విగ్రహవాక్యం రాస్తే తేలిపోతుంది.

గాంగేయుడు = గంగ యొక్క కుమారుడు (భీష్ముడు). “యొక్క” షష్ఠీ విభక్తి ప్రత్యయం, కాబట్టి షష్ఠీ తత్పురుషం (2) సరైనది.

వాక్కలహము = వాక్కుతో కలహం; “తో” తృతీయా విభక్తి, కాబట్టి ఇది తృతీయా తత్పురుషం, చతుర్థీ కాదు. గంగాతుంగలు = గంగయును, తుంగయును; ఇది ద్వంద్వ సమాసం. విద్యార్థి = విద్య కొరకు అర్థించేవాడు; “కొరకు” చతుర్థీ విభక్తి, కాబట్టి చతుర్థీ తత్పురుషం, పంచమీ కాదు.

గుర్తుంచుకోండి: కొరకు = చతుర్థి; వలన = పంచమి; యొక్క = షష్ఠి.

సరైన సమాధానం: Correct answer: (3) సిద్ధము - U I I

పదాలను గురు (U), లఘువు (I)లుగా విభజించడం సరిగ్గా ఉన్నది ఏదో చూడాలి. నియమాలు: సంయుక్తాక్షరం ముందున్న అక్షరం గురువు; సున్న (అనుస్వారం) ఉన్న అక్షరం, దీర్ఘాక్షరం, ఐ, ఔలు గురువు.

సిద్ధము: “సి” తర్వాత “ద్ధ” సంయుక్తాక్షరం ఉంది కాబట్టి “సి” గురువు (U); “ద్ధ” లఘువు (I); “ము” లఘువు (I). అంటే U I I, ఆప్షన్ (3) సరైనది.

అరణ్యం: అ (I), ర (ణ్య ముందు, U), ణ్యం (సున్న, U) = I U U. బంధము: బం (U), ధ (I), ము (I) = U I I, U U I కాదు. సౌకర్యం: సౌ (ఔ, U), క (ర్య ముందు, U), ర్యం (U) = U U U.

గుర్తుంచుకోండి: సంయుక్తాక్షరం తనకు ముందున్న అక్షరాన్ని గురువు చేస్తుంది, తనను కాదు.

సరైన సమాధానం: Correct answer: (2) అ - డి, ఆ - బి, ఇ - ఎ, ఈ - సి

స్కౌట్స్ అండ్ గైడ్స్ ఉద్యమంలోని నాలుగు విభాగాలను వాటి సభ్యులతో జత చేయాలి.

కబ్స్ చిన్న వయస్సు బాలుర విభాగం (అ-డి). గైడ్స్ బాలికల విభాగం (ఆ-బి). యువకుల విభాగం రోవర్స్ (ఇ-ఎ), యువతుల విభాగం రేంజర్స్ (ఈ-సి). బాలికల్లో చిన్న వయస్సు వారిని “బుల్‌బుల్స్” అంటారు; ఈ ప్రశ్నలో ఆ విభాగం లేదు.

ఆప్షన్ (1) రోవర్స్‌ను యువతులతో, రేంజర్స్‌ను యువకులతో కలిపింది; ఇది తారుమారు. రెండూ ఒకే వయస్సు కాబట్టి లింగం మాత్రమే తేడా: రోవర్ = యువకుడు, రేంజర్ = యువతి.

గుర్తుంచుకోండి: కబ్స్-బుల్‌బుల్స్ → స్కౌట్స్-గైడ్స్ → రోవర్స్-రేంజర్స్ (బాలుర-బాలికల జతలు).

సరైన సమాధానం: Correct answer: (2) ఆశీరర్థక వాక్యం

ఈ వాక్యం ఏ భావాన్ని తెలుపుతుందో గుర్తించాలి.

“శుభం కలుగుగాక” అంటే ఎదుటివారికి మంచి జరగాలని దీవించడం. “-గాక” అనే ప్రత్యయం ఆశీస్సును సూచిస్తుంది (వర్ధిల్లుగాక, జయమగుగాక). కాబట్టి ఇది ఆశీరర్థక వాక్యం.

ఆశ్చర్యార్థకం వింతను తెలుపుతుంది (“ఎంత అందమైన దృశ్యం!”). నిశ్చయార్థకం ఖచ్చితంగా జరిగేదాన్ని చెబుతుంది (“రేపు బడి తెరుస్తారు”). అనుమత్యర్థకం అనుమతి ఇస్తుంది (“లోపలికి రావచ్చు”). వాక్యం చివర “!” ఉన్నా భావం దీవెనే.

సరైన సమాధానం: Correct answer: (3) పలితుడు రోమశుడితో అన్నాడు.

ఇది మహాభారతం శాంతి పర్వంలోని పిల్లి, ఎలుక కథ ఆధారంగా వచ్చిన పాఠం. ఎవరు ఎవరితో ఈ మాట అన్నారో అడుగుతున్నారు.

కథలో రోమశుడు పిల్లి, పలితుడు ఎలుక. వేటగాడి వలలో చిక్కిన పిల్లి తనను విడిపించమని ఎలుకను వేడుకుంటుంది. ప్రమాదం సమయంలో ఇద్దరూ స్నేహం చేసుకుంటారు. ప్రమాదం తీరాక పిల్లి మళ్లీ స్నేహం కోరినప్పుడు తెలివైన ఎలుక పలితుడు “పిల్లి, ఎలుకల మధ్య వైరం జాతి లక్షణం, దాన్ని కాదనలేం” అని దూరంగా ఉంటాడు.

అంటే ఈ మాట పలితుడు (ఎలుక) రోమశుడితో (పిల్లి) అన్నాడు. చంద్రకుడు కథలోని మరో పాత్ర, ఈ మాట అతనిది కాదు.

గుర్తుంచుకోండి: రోమశుడు = పిల్లి, పలితుడు = ఎలుక. అవసరం తీరాక శత్రువును నమ్మకూడదనేది కథ నీతి.

సరైన సమాధానం: Correct answer: (1) దంతాలు

పొడుపు కథకు జవాబు (విడుపు) కనుక్కోవాలి.

“మూత” అంటే పెదవులు. నోరు తెరిస్తే లోపల ముత్యాల దండలాగా తెల్లగా, వరుసగా పళ్లు కనిపిస్తాయి. అందుకే జవాబు దంతాలు.

దానిమ్మకాయ కోస్తే ఎర్రటి గింజలు కనిపిస్తాయి, అవి ముత్యాల్లా తెల్లగా ఉండవు; అందుకే చాలామంది ఇక్కడ తడబడతారు. పనస తొనలు పసుపు రంగు. కళ్లు తెరిస్తే ముత్యాల వరుస ఉండదు.

సరైన సమాధానం: Correct answer: (3) నోమ్ చామ్‌స్కీ

పరివర్తన (సృజనాత్మక) వ్యాకరణ సిద్ధాంతం (Transformational Generative Grammar) ఎవరు ప్రతిపాదించారో అడుగుతున్నారు.

అమెరికా భాషా శాస్త్రవేత్త నోమ్ చామ్‌స్కీ 1957లో “Syntactic Structures” పుస్తకంలో ఈ సిద్ధాంతం ఇచ్చాడు. వాక్యాలకు లోతైన నిర్మాణం (deep structure), బాహ్య నిర్మాణం (surface structure) ఉంటాయని, పరివర్తన నియమాల ద్వారా ఒకటి మరొకటిగా మారుతుందని చెప్పాడు. పిల్లలకు భాష నేర్చుకునే సహజ సామర్థ్యం (LAD) ఉంటుందని కూడా అన్నాడు.

లియోనార్డ్ బ్లూమ్‌ఫీల్డ్ నిర్మాణాత్మక భాషా శాస్త్రానికి (Structuralism) ప్రసిద్ధి. గ్రియర్సన్ “Linguistic Survey of India” చేశాడు. బెంజిమన్ బ్లూమ్‌ఫీల్డ్ అనే పేరు ఉచ్చు.

సరైన సమాధానం: Correct answer: (4) ఇ, ఆ, అ

ప్రవర్తనలో కనిపించే స్పష్టీకరణ (specification) ఏ బోధనా లక్ష్యానికి చెందుతుందో సరిగ్గా జత అయినవి ఏవో గుర్తించాలి.

ఎక్కువ పుస్తకాలు చదవడం భాష మీద ఇష్టం (అభిరుచి) ఉన్నదానికి గుర్తు (అ సరైనది). కవులను, కళాకారులను గౌరవించడం సరైన దృక్పథం (మనోవైఖరి) చూపుతుంది (ఆ సరైనది). అసంపూర్ణ కథ, కవితను పూర్తిచేయడం సృజనాత్మక శక్తి (ఇ సరైనది).

ఈ తప్పు. పురాణ, ఇతిహాస విశేషాలు గ్రహించడం జ్ఞానం లేదా అవగాహన లక్ష్యానికి చెందుతుంది. భాషాంతరీకరణ అంటే ఒక భాష నుంచి మరో భాషలోకి మార్చడం. ఈ లేని ఆప్షన్ (4) ఒక్కటే.

సరైన సమాధానం: Correct answer: (4) వైయాకరణ పద్ధతి

వ్యాకరణ బోధనలో ఉదాహరణల నుంచి సూత్రానికి వెళ్లే పద్ధతి పేరు అడుగుతున్నారు.

ఈ పద్ధతిలో ఉపాధ్యాయుడు ముందు చాలా ఉదాహరణలు ఇస్తాడు. పిల్లలు వాటిని పరిశీలించి, అన్నింటిలో ఉమ్మడిగా ఉన్న మార్పును గమనిస్తారు. చివరకు ఆ మార్పు నుంచి తామే సూత్రం రాబడతారు. వైయాకరణులు (వ్యాకరణకర్తలు) భాషను పరిశీలించి సూత్రాలు రాసిన దారిలోనే పిల్లలూ వెళ్తారు కాబట్టి అధికారిక కీ దీన్ని వైయాకరణ పద్ధతి అంది. ఇది ఆగమన (inductive) విధానం.

సూత్ర పద్ధతి దీనికి వ్యతిరేకం: ముందు సూత్రం చెప్పి తర్వాత ఉదాహరణలు ఇస్తారు (నిగమన విధానం). వివరణ పద్ధతిలో ఉపాధ్యాయుడే అంతా వివరిస్తాడు, పిల్లలు సూత్రం నిర్మించరు. ఈ ప్రశ్నలో ప్రాయోగిక పద్ధతినీ కొన్ని పుస్తకాలు ఆగమన విధానంగా చెబుతాయి, అందుకే ఇక్కడ చాలామంది (1) ఎంచుకుంటారు. కీ మాత్రం (4).

గుర్తుంచుకోండి: ఉదాహరణలు → సూత్రం = ఆగమనం; సూత్రం → ఉదాహరణలు = నిగమనం (సూత్ర పద్ధతి).

సరైన సమాధానం: Correct answer: (3) ఇజ్లర్

భాషకు ఇచ్చిన నిర్వచనాల్లో ఈ నిర్వచనం ఎవరిదో అడుగుతున్నారు.

అధికారిక కీ ప్రకారం “బుద్ధిజీవుల (మనుషుల) అనుభవాలను వ్యక్తం చేసేదే భాష” అనే నిర్వచనం ఇజ్లర్‌ది. ఈ నిర్వచనం భాషను మనిషి ఆలోచనలు, అనుభవాలను బయటికి చెప్పే సాధనంగా చూస్తుంది. తెలుగు బోధనా పద్ధతుల పుస్తకాల్లో భాష నిర్వచనాలు అనే భాగంలో హాకెట్, సైమన్ పాటర్, స్టర్ట్‌వెంట్ నిర్వచనాలతో పాటు ఇది వస్తుంది.

హాకెట్ భాషా లక్షణాల (design features) జాబితాకు ప్రసిద్ధి. ఈ సెక్షన్‌లో నిర్వచనం-శాస్త్రవేత్త జతల ప్రశ్నలు తరచూ వస్తాయి, కాబట్టి ప్రతి నిర్వచనంలోని కీలక పదం గుర్తుంచుకోవాలి.

గుర్తుంచుకోండి: “బుద్ధిజీవుల అనుభవాల అభివ్యక్తి” = ఇజ్లర్.

సరైన సమాధానం: Correct answer: (2) మాంటిస్సోరి పద్ధతి

గిజూభాయ్ బధేకా ఏ బోధనా పద్ధతిని విప్లవాత్మకమైనదిగా భావించారో అడుగుతున్నారు.

గుజరాత్‌కు చెందిన గిజూభాయ్ బధేకా (1885-1939) మరియా మాంటిస్సోరి ఆలోచనలతో ప్రభావితమై, వాటిని భారతీయ పరిస్థితులకు అనుగుణంగా మార్చి భావ్‌నగర్‌లో “బాల మందిర్” నడిపారు. పిల్లలకు స్వేచ్ఛ, ఇంద్రియ శిక్షణ, శిక్షలు లేని బడి అనే మాంటిస్సోరి భావనలు అప్పటి విద్యా రంగంలో విప్లవాత్మక మార్పు అని ఆయన భావించారు. ఆయనను “మీసాలున్న అమ్మ” అని పిలిచేవారు.

కిండర్‌గార్టెన్ ఫ్రోబెల్ పద్ధతి. కృత్యాధార, నియోజన పద్ధతులు తర్వాతి కాలంలో వచ్చిన బోధనా విధానాలు; గిజూభాయ్‌ పేరుతో ముడిపడినది మాంటిస్సోరి.

సరైన సమాధానం: Correct answer: (1) అ, ఈ

నియోజనాలు (assignments) గురించి ఇచ్చిన వాక్యాల్లో నిజమైనవి ఏవో గుర్తించాలి.

నియోజనాలు పాఠం లక్ష్యాలకు అనుగుణంగా, పిల్లల అభ్యసనాన్ని బలపరచడానికి ఇస్తారు (అ సరైనది). పిల్లలు స్వయంగా పని చేస్తారు కాబట్టి వారి భాగస్వామ్యమే వీటి కేంద్రం (ఈ సరైనది).

ఆ, ఇ రెండూ తప్పు. ఉపాధ్యాయుడు నియోజనాన్ని దిద్దిచ్చినప్పుడు పిల్లలకు పరిపుష్టి (feedback), పునర్బలనం దొరుకుతాయి. సొంతంగా సమాచారం సేకరించి, విశ్లేషించి రాయడం వల్ల స్వయం అధ్యయనం అలవాటవుతుంది. “కలిగించవు”, “వీలుకావు” అనే వ్యతిరేక మాటలే వాటిని తప్పు చేస్తున్నాయి.

సరైన సమాధానం: Correct answer: (3) చర్చా పద్ధతి

పిల్లలు చురుకుగా పాల్గొంటూ, ఒకరితో ఒకరు కలిసి నేర్చుకునే పద్ధతి ఏదో అడుగుతున్నారు.

చర్చా పద్ధతిలో ఒక అంశం మీద పిల్లలు బృందాలుగా అభిప్రాయాలు చెబుతారు, ఇతరుల మాటలు వింటారు, ప్రశ్నిస్తారు, చివరకు ఒక నిర్ణయానికి వస్తారు. ప్రతి ఒక్కరూ పాల్గొనడం (సక్రియ భాగస్వామ్యం), ఒకరి నుంచి ఒకరు నేర్చుకోవడం (సహకార అభ్యసనం) రెండూ ఇక్కడే ఉంటాయి.

లోపనివారణ బోధన వెనుకబడిన పిల్లల లోపాలు సరిదిద్దడానికి. నియోజనం ఎక్కువగా వ్యక్తిగత పని. బహుళ తరగతి బోధన ఒకే ఉపాధ్యాయుడు ఎక్కువ తరగతులకు చెప్పే పరిస్థితి, అది ఒక పద్ధతి కంటే ఒక సందర్భం.

సరైన సమాధానం: Correct answer: (3) ప్రొ. కృష్ణకుమార్

పాఠ్యపుస్తకం పిల్లల చేతికి ఎప్పుడు రావాలనే ఈ ప్రసిద్ధ అభిప్రాయం ఎవరిదో అడుగుతున్నారు.

NCERT మాజీ డైరెక్టర్, విద్యావేత్త ప్రొఫెసర్ కృష్ణకుమార్ పిల్లల చదువులో పాఠ్యపుస్తకం ఒక్కటే సర్వస్వం కాకూడదని చెప్పారు. ముందు పిల్లలు ఆసక్తితో కనీసం పది కథల పుస్తకాలు చదవాలి; ఆ చదువు అలవాటయ్యాకే పదకొండో పుస్తకంగా పాఠ్యపుస్తకం రావాలి అన్నారు. చదవడం మీద ఇష్టం ముందు, పరీక్ష కోసం చదవడం తర్వాత అనేది ఆయన భావం. NCF 2005 తయారైనప్పుడు ఆయన NCERT డైరెక్టర్.

గిజూభాయ్ కూడా కథల ద్వారా బోధనను ప్రోత్సహించారు, అందుకే చాలామంది (1) ఎంచుకుంటారు. కానీ “పదకొండో పుస్తకం” అనే మాట కృష్ణకుమార్‌దే.